Verslag 1e PlattelandsParlement Gelderland
(4 november 2006)
Statenleden en plattelanders vinden elkaar in drie van de vier onderwerpen
Vrijwilligerswerk | Landschap | Gemeenschapsvoorzieningen | Wegennet | Naar de foto's
Het aanpakken van knelpunten in het vrijwilligerswerk, het meer betrekken van bewoners bij het inrichten van landschappelijke gebieden en voortzetting van de subsidieregeling Leefbaarheid Platteland met in ieder geval twee miljoen euro in 2007. Dat zijn globaal de toezeggingen die een grote vertegenwoordiging van de Gelderse provinciale staten zaterdag 4 november 2006 deed aan de deelnemers van het eerste PlattelandsParlement Gelderland.
Het vierde onderwerp, dat pleitte voor grote inbreng en zeggenschap van burgers in het beleid ten aanzien van het wegennet in de provincie ging de aanwezige statenleden te ver. Of, zoals dagvoorzitter en waarnemend Commissaris der Koningin Theo Peters het laconiek verwoordde: ,,De statenleden kunnen niet overal ja op zeggen.’’
‘Three out of four’ mag gezien worden als een mooi resultaat van dit eerste plattelandsparlement in Gelderland, gehouden in het Openluchtmuseum en georganiseerd door de Vereniging Kleine Kernen Gelderland in samenwerking met andere plattelandsorganisaties. Bewoners van het platteland gingen in debat met statenleden. Van beide zijden bleek een grote betrokkenheid bij de onderwerpen. Van de vier door de deelnemers voorbereide en ingebrachte plannen leverden er drie een voor zowel statenleden als plattelandsbewoners acceptabel voorstel op.
Vrijwilligerswerk: ‘Provincie kan zich niet achter gemeenten verschuilen’
naar begin verslag
Het voorstel met betrekking tot het vrijwilligerswerk behelsde het idee om alle gemeenten in Gelderland te verplichten een nota ondersteuning vrijwilligerswerk vast te stellen. De provincie zou een blauwdruk moeten opstellen aan de hand waarvan de gemeenten dan deze nota zouden kunnen maken. De achterliggende gedachte daarbij is, dat samenspraak tussen provincie en vrijwilligers de kwaliteit van het vrijwilligerswerk een impuls zou moeten geven, mede door het opstellen van kwaliteitscriteria en het inbedden hiervan in de diverse bestuurlagen en bij ambtenaren.
Uit het hart gegrepen
Alle statenleden lieten blijken, dat zij de vrijwilliger hoog hebben zitten. Maar de termen ‘eisen’ en ‘blauwdruk’ in het voorstel streken de meeste van hen tegen de haren in. De SP bij monde van Agnes Lewe had wel begrip voor het gebruik van deze kernachtige taal. ‘’Je moet dat niet bij voorbaat afwijzen, kennelijk is het niet voor niets dat dergelijke woorden worden gebruikt . Ik wil graag weten waarom eisen en waarom een blauwdruk en wat moet er in staan. We moeten eerst luisteren wat ze willen.’’ LPF-er Olof Wullink sloot zich hierbij aan: ‘’Het voorstel is mij uit het hart gegrepen en ik zou willen dat we in ieder geval twee miljoen euro uit het ondersteuningsfonds instellingen overhevelen naar het vrijwilligerswerk.’’
Conferentie
De overige fracties zagen er echter niets in om op dit gebied als provincie van bovenaf de gemeenten van alles op te leggen. Wel hadden zij oor voor de problemen waar de vrijwilligers tegenaan lopen en zij waren dan ook bereid om mee te denken in mogelijke oplossingen. Als optie werd genoemd dat de drie partijen, gemeente, provincie en vrijwilligers, samen om tafel gaan zitten om na te denken over een bepaalde basisstructuur, waarmee in gemeenten gewerkt kan worden. In het verlengde hiervan opperde PvdA-statenlid Theo de Wit het plan om een gezamenlijke conferentie te houden, waarin voorstellen om knelpunten op te lossen aan de orde zouden moeten komen en waarin tevens grondig op de inhoud van de knelpunten wordt ingegaan. Machien Oosterhuis (VVD) wilde zich bovendien sterk maken voor bespreking van het onderwerp in de provinciale commissie welzijn. ‘’Kennelijk voldoet de provinciale nota welzijnswerk inhoudelijk nog niet voldoende waar het gaat om oplossen van de knelpunten en moeten er meer actiepunten voor vernieuwing komen,’’ meende ze.
Lokaal maatwerk
Daar konden de deelnemers wel mee leven. Het voorstel werd iets afgezwakt door het woord ‘eisen’ te laten vallen en ‘blauwdruk’ te vervangen voor stimuleringsregeling. Wel bleven ze voorstander van een soort beleidsnotitie waar gemeenten mee aan de slag zouden kunnen. ‘’De provincie kan zich niet helemaal achter de gemeenten verschuilen, het is niet alleen een gemeentelijke aangelegenheid,’’ zo vonden ze. Een dergelijke provinciale notitie zou een leidraad kunnen zijn voor gemeenten om naar eigen inzicht maatwerk te leveren op het gebied van maatschappelijk belang, erkenning, ondersteuning en training van lokale vrijwilligers, werving en behoud van vrijwilligers en stage vanuit opleidingen.
Uiteindelijk kon een grote meerderheid van de parlementsdeelnemers zich vinden in het bespreken van een en ander in de commissie welzijn en het houden van een conferentie, zodat op constructieve manier de knelpunten kunnen worden aangepakt. De gevraagde structurele subsidie van twee miljoen euro wilden de statenleden niet toezeggen, omdat hen niet precies duidelijk werd waar het geld naar toe moest en aan besteed zal worden. Ze zegden echter wel toe dat als duidelijk is waar de knelpunten precies liggen, er geld komt om deze op te lossen.
Landschap: ‘Landschapsbeheer zou meer bij particulieren moeten liggen’
naar begin verslag
De bespreking over het tweede onderwerp, het landschap, leidden uiteindelijk tot het instellen van één gemeentelijk loket, waar burgers en organisaties met simpele vragen over landschapsontwikkeling terecht kunnen. Zij moeten vanuit dit loket ook snel geholpen worden aan de benodigde informatie en niet van het kastje naar de muur worden gestuurd. Wie initiatieven om dit gebied neemt, moet aan dit loket voortvarend worden geholpen en duidelijk antwoord krijgen op vragen omtrent de benodigde vergunningen, ontheffingen, beperkingen en subsidies. Het loket is er verantwoordelijk voor dat de informatie ook daadwerkelijk in kort tijdsbestek bij de aanvrager komt.
Gebiedsplatform
Voor ingewikkelder kwesties op het gebied van landschappelijke ontwikkeling zou er een gebiedsplatform moeten komen, waarin belanghebbenden zich kunnen uitspreken. Dit platform zou een adviserende rol moeten spelen bij het nemen van overheidsbeslissingen. De statenleden wilden nog niet zo ver gaan om het instellen van een dergelijk platform direct groen licht te geven, maar het plan zal, indien nog mogelijk, worden meegenomen in het onderzoek interactief beleid dat binnenkort wordt afgerond. Mocht dit niet lukken, dan zal het kort daarna worden opgepakt vanuit de provincie, zo beloofden de statenleden.
De deelnemers konden zich hier wel in vinden, maar benadrukten tevens, dat het van groot belang is dat de inwoners van landschappelijke gebieden betrokken worden en vooral betrokken blíjven bij de ontwikkeling van hun streek. Volgens hen komt het te vaak voor, dat bewoners wel worden gehoord ten aanzien van de plannen, dat er wel inspraak is en dat er zelfs klankbordgroepen zijn, maar dat dat allemaal stopt als er eenmaal een beheerder is in een gebied. Die vervolgens z’n gang gaat en zich aan de inwoners weinig gelegen laat liggen.
Eerst de antwoorden
Daarom bleven zij pleiten voor het gebiedsplatform, waarin alle doelgroepen bij elkaar zijn gezet, waardoor huns inziens ook meteen voldoende draagvlak ontstaat. De statenleden waren stuk voor stuk enthousiast over het loket, maar iets minder over het gebiedsplatform. Hoe verhoudt zich dit tot bestaande instanties? Is het niet weer een extra bestuurslaag? Burgerparticipatie is hier het onderliggend thema, hoe gaan we daar mee om? Zij wilden graag eerst de antwoorden op deze en andere vragen en waren dan ook goed te porren voor het idee van Annelies van der Kolk van de ChristenUnie om het gebiedsplatform mee te nemen in het onderzoek interactief beleid van de provincie.
Gemeenschapsvoorzieningen: ‘De experts zitten al bij de Vereniging Kleine Kernen en de Federatie Dorpshuizen’
naar begin verslag
Consensus werd ook bereikt ten aanzien van het onderwerp gemeenschapsvoorzieningen. De statenleden hadden geen probleem met het voortzetten van de subsidieregeling Leefbaarheid Platteland. Ze stonden echter geen van allen te trappelen om het geld uit deze subsidiepot aan te wenden voor onderhoud of exploitatie van gemeenschapsgebouwen. Groot onderhoud voor dorpshuizen die ouder zijn dan 30 jaar moet wel mogelijk worden in de regeling. In die gevallen gaat het meestal om een dermate grote renovatie dat er sprake is van een flinke investering, die dan gezien kan worden als verbouw.
Het voorstel van de bewoners om een extra adviesfunctie in het leven te roepen ten behoeve van dorpshuisbesturen en besturen van kleine kernen, kreeg geen bijval van de statenleden. ‘’Die experts hebben we al, die zitten bij de Vereniging Kleine Kernen en bij de Federatie Dorpshuizen,’’ verwoordde statenlid Annelies van der Kolk (ChristenUnie) de mening van haar en haar collega’s.
Fusie
Terloops wisten de statenleden ook een toezegging los te peuteren bij de deelnemers van het parlement. Laatstgenoemden verzochten de statenleden om steun bij de gewenste fusie tussen de VKK Gelderland en de Federatie van Dorpshuizen in Gelderland en daar gingen de staten van harte mee akkoord. Sterker nog, op hun beurt vroegen ze aan de plattelanders wanneer het plan voor deze samenwerking op tafel kan liggen. Met instemming van de voorzitters van beide partijen werd afgesproken dat dit medio volgend jaar op papier zal staan.
Wegennet: ‘Meer wegen zou Gelderland zwaar beschadigen’
naar begin verslag
Het vierde voorstel, om een task-force in het leven te roepen, bestaande uit burgers en bestuurders. Deze werkgroep zou grote bemoeienis moeten krijgen met het ontwikkelen van een langetermijnvisie op het gebied van vervoersbehoeften en de daarbij behorende passende oplossingen in het landschap. Uit de toelichtende inleiding hierbij bleek het vooral om de aanleg van nieuwe wegen te gaan en daar waren diverse statenleden niet direct voor te porren. GroenLinks-vertegenwoordiger René Kortooms schetste de situatie van het wegennet over twintig jaar: ‘’Er zullen dan minder wegen liggen. Meer wegen zou Gelderland zwaar beschadigen, want waar moeten die wegen dan liggen. We zullen ons voor de leefbaarheid van Gelderland moeten aanpassen.’’
Bestaande mogelijkheden
De task-force zou ook de communicatie tussen burgers en provincie moeten bevorderen, want volgens de deelnemers is deze niet zo best. Dit schoot CDA-er Albert Schol enigszins in het verkeerde keelgat. ‘’Weet u wel hoeveel uitnodigingen en e-mails wij aan burgers voor informatiebijeenkomsten over vervoer? Er wordt heel veel gecommuniceerd, er is al veel inspraak mogelijk met veel termijnen,’’ aldus Schol, die liet doorschemeren dat de burgers niet altijd evenveel gebruik maken van de reeds bestaande mogelijkheden.
Ook de andere partijen bleken geen voorstander van een task-force. ‘’Het moet gewoon via de ambtenaren en de statenleden,’’ vond VVD-woordvoerder Johan Houwers, die er bovendien aan toevoegde dat communicatie niet het doel moet zijn, maar het ontwikkelen van een plan dat draagvlak heeft. Een plan waarin geen rondwegen worden aangelegd ten koste van de leefbaarheid, maar ten gunste ervan, zo meende de VVD-er.
Eerder en meer betrekken
Uiteindelijk wilden de statenleden wel toezeggen, dat zij ervoor willen pleiten dat de burgers in de toekomst eerder en meer betrokken zullen worden bij de uitvoer van de vervoersplannen en dat er waar mogelijk beter gecommuniceerd zal worden.
De helft van de debatdeelnemers was hier blij mee, de andere helft liet een rood stembriefje zien. Maar echt rood werd het pas, toen het voorstel van de statenleden ‘geen task-force, maar de statenleden houden de vinger aan de pols en roepen het college van Gedeputeerde Staten op het matje als de burgers niet voldoende betrokken worden’ in stemming werd gebracht. Dat ging de zaal duidelijk niet ver genoeg, maar dagvoorzitter Peters was niet onder de indruk: ‘’Er zijn vandaag belangrijke toezeggingen gedaan, statenleden kunnen niet overal ja op zeggen.’’
Met deze woorden sloot hij - onder dankzegging voor de inbreng van alle betrokkenen - het succesvolle eerste PlattelandsParlement Gelderland.
naar begin verslag
| 
